De cursus ‘Werken met eigen ervaring’
Je eigen ervaringen inzetten
Mensen die psychiatrische- of verslavingsproblemen hebben gehad, staan voor de taak hun leven weer vorm en inhoud te geven naar hun mogelijkheden en wensen. De weg naar herstel is er één van vallen en opstaan en verloopt voor een ieder anders. Gedurende het herstelproces ontwikkelen mensen een eigen deskundigheid over hun leven. Ze leren wat wel werkt en wat niet, wat ze op verschillende momenten nodig hebben en vinden manieren om zich staande te houden in het leven. Sommige personen willen deze verworven deskundigheid later actief inzetten in (vrijwilligers)werk. Er komt echter nog al wat bij kijken om eigen ervaringen functioneel in te zetten. Daarom heeft het Basisberaad Rijnmond in samenwerking met St. Rehabilitatie ‘92 de cursus ‘Werken met eigen ervaring’ ontwikkeld. Het doel van de cursus is: de eigen ervaringen in het kader van herstellen te leren gebruiken in activiteiten met en voor cliënten.
De cursus
De cursus is ontwikkeld door een groep van ervaringsdeskundigen en leert de deelnemers hun eigen ervaringen te gebruiken om anderen te ondersteunen. Het geleerde kan in verschillende functies ingezet worden. Hierbij kan gedacht worden aan individuele advisering (consulentfunctie), het geven van voorlichting of trainingen, het deelnemen aan een cliëntenraad of het opzetten van cliëntgestuurde initiatieven.
De cursus is opgebouwd uit drie blokken van in totaal 12 lessen die zijn opgenomen in het werkboek dat cursisten bij de cursus krijgen. In het eerste blok staat ‘het eigen verhaal’ centraal. De deelnemers wisselen onderling hun ervaringen als cliënt uit om ervaringskennis op te bouwen. Het tweede blok is gericht op werksituaties. Voor de lessen in dit blok zijn ervaringsdeskundige gastdocenten uitgenodigd om iets over hun werk te vertellen. In het derde blok worden vaardigheden geoefend die nodig zijn om te werken met eigen ervaringen.
Voorafgaand aan de cursus hebben de belangstellenden een gesprek met één van de docenten waarin verwachtingen en wensen worden besproken en gekeken wordt of de cursus geschikt is voor de persoon. Tijdens de cursus wordt, indien gewenst, persoonlijke ondersteuning geboden om eventuele problemen met de cursus op te lossen. Deelnemers ontvangen aan het eind een certificaat als zij voldoende aanwezig zijn geweest (80%) en voldaan hebben aan de opdrachten. De cursus wordt gegeven door twee ervaringsdeskundige docenten.
Praktische zaken
- De cursus bestaat uit 12 lessen van 3 uur die iedere week en soms om de week plaatsvinden. Met voorbereidingstijd en tijd voor opdrachten meegerekend moeten de deelnemers rekenen op een investering van ongeveer 8 uur per week.
- De groep bestaat uit minimaal 8 en maximaal 12 cursisten.
- Bij voldoende belangstelling start in voorjaar en najaar 2010 in Rotterdam een nieuwe cursus.
- Er zijn voor de deelnemers geen kosten aan de cursus verbonden, reiskosten komen echter wel voor eigen rekening.
Geïnteresseerd?
Heb je interesse voor de cursus of wil je meer weten? Neem dan contact op met Astrid van Bruggen bij het Basisberaad Rijnmond, tel. 010 - 7502108 of stuur een e-mail naar: avanbruggen@zorgbelang-zuidholland.nl
Cliënten trainen hulpverleners
‘Cliënten trainen hulpverleners’ is een project van de afdeling Basisberaad Rijnmond. Het project bestaat uit een team van ervaringsdeskundigen uit de geestelijke gezondheidszorg, verslavingszorg en maatschappelijke opvang. Zij ontwikkelden een trainingsaanbod voor hulp- en dienstverleners uit die sectoren.
Het project biedt inmiddels vier jaar lang de training ‘samen deskundig’ aan. In 2005 wordt de training wederom gegeven aan telkens een groep van 12 hulp- en dienstverleners. Ook worden er trainingen op maat gegeven bij instellingen en opleidingen. De trainingen staan open voor alle instellingen in de geestelijke gezondheidszorg, verslavingszorg en maatschappelijke opvang in de regio Rijnmond. Ook opleidingen in de gezondheids- en welzijnssector kunnen zich aanmelden voor een training of gastles.
Samen deskundig
In het hulpverleningsproces hebben zowel hulpverleners als cliënten een aandeel. Beiden hebben een eigen rol en verantwoordelijkheid. Om die beide rollen tot hun recht te laten komen is respect voor elkaars verantwoordelijkheden en kennis van elkaars leefwereld nodig. In individuele hulpverleningsrelaties is daar vaak onvoldoende ruimte voor: cliënt is hulpvrager, hulpverlener is hulpgever. De relatie is erop gericht om bepaalde doelen te bereiken, de tijd en ruimte om kennis van elkaars visie te nemen is vaak beperkt.
Kennis nemen van de leefwereld van cliënten
Bij de trainingen gaat het er om kennis te nemen van de leefwereld van cliënten zoals die door henzelf wordt benoemd. De trainers vertellen iets over zichzelf, over de keuzes die ze maken, over de manier waarop zijzelf met psychische- en verslavingsproblemen omgaan en welke eigen oplossingen ze hebben gevonden. Ook vertellen zij hoe de hulpverlening ervaren wordt en welke betekenis die heeft in hun leven. Op grond daarvan wordt een gesprek aangegaan over rollen en verantwoordelijkheden en wordt gekeken naar de betekenis van cliëntenkennis voor het hulpverleningsproces.
Standaard training of training op maat
De trainingen worden gegeven door ervaringsdeskundigen uit de geestelijke gezondheidszorg, verslavingszorg en maatschappelijke opvang. Zij zijn opgeleid in het geven van trainingen aan hulpverleners.
Standaard training
De trainers brengen praktijkvoorbeelden in aan de hand van de volgende thema’s:
- afhankelijkheid en onafhankelijkheid
- veiligheid en onveiligheid
- macht en bejegening
- beeldvorming
Hulpverleners worden in de training uitgenodigd om eigen ervaringen en praktijksituaties in te brengen, naar voren te brengen hoe gewerkt wordt, wat moeilijke momenten zijn en hoe hierop wordt teruggekeken. Vervolgens oefenen de trainers met de hulpverleners:
- in het bespreken van praktijksituaties met cliënten
- het beoordelen van de kwaliteit van hulpverlening vanuit het perspectief van cliënten
- het creëren van ruimte voor eigen oplossingen en zeggenschap van cliënten
- het omgaan met emoties van cliënten
- het deëscaleren van situaties waarin cliënt en hulpverlener de controle over het hulpverleningsproces dreigen kwijt te raken.
Drie dagdelen
De training bestaat uit drie dagdelen. In de eerste twee dagdelen komen drie thema’s aan bod en wordt getraind in het gebruiken van het perspectief van cliënten in de praktijk. In het derde dagdeel wordt ingegaan op het vierde thema, de werkdoelen en de ervaringen ermee in de praktijk.
Training op maat
Het principe van een training op maat is hetzelfde als de standaard training. Ervaringsdeskundigen uit de GGZ, verslavingszorg of maatschappelijke opvang gaan in gesprek met hulpverleners. Bij een training op maat is er de mogelijkheid om specifieke thema’s aan bod te laten komen al naar gelang de vraag van de instelling, organisatie of het team. Voorbeelden van thema’s zijn: omgaan met agressie, dwang en drang, regie in eigen hand. Samen wordt er gekeken naar wat de vragen, behoeften en wensen zijn en wij passen daar de training op aan. Een training op maat is ook erg geschikt voor hulpverleners in opleiding. Ervaringsdeskundigen kunnen een goede aanvulling zijn op de theoretische lesprogramma’s.
Meer informatie
Heeft u belangstelling voor de standaard training of wilt u meer informatie over een training op maat, neemt u dan contact op met:
Marrig van der Werf
tel: 010 - 7502135
email: mvanderwerf@zorgbelang-zuidholland.nl
